San Jose Kabuklu Biti (Quadraspidiotus perniciosus)
San Jose kabuklu biti, meyve ağaçlarının en tehlikeli zararlılarından biridir. İç karantina listesinde yer alan bu böcek, özellikle armut, ayva, elma, erik, kiraz, şeftali gibi meyve ağaçlarında, ayrıca süs ve orman ağaçlarında ciddi ekonomik kayıplara yol açar.

San Jose Kabuklu Bitinin Tanımı ve Yaşam Döngüsü
Ergin dişi bireyler, orta kısmı hafif şişkin, yaklaşık 2 mm çapında yuvarlak bir kabuk ile kaplıdır. Hareketli larvaları ise oldukça küçük ve sarı renklidir.
Bu zararlı, ağaçların gövdesi, dalları, sürgünleri, yaprakları ve meyvelerinde bitki özsuyunu emerek beslenir. Zararlının beslendiği alan, dal eksenine paralel kesildiğinde alt kısımda kırmızı lekeler görülmesi en tipik belirtisidir.
Yoğun şekilde çoğaldığında fidan ve ağaçların zayıflamasına, hatta kurumasına neden olabilir.
Zarar Şekli ve Etkileri
San Jose kabuklu biti;
- Verim kaybına,
- Meyve kalitesinde düşüşe,
- Ağaçların gelişiminde gerilemeye,
- Ağır bulaşmalarda ise ağaç ölümlerine yol açar.
İç karantina kapsamında olduğu için yayılımı tespit edildiğinde mutlaka önleyici tedbirler alınmalıdır.
Doğal Düşmanları
Parazitoitler: Aphytis aonidia, A. melinus, A. mytilaspidis, A. proclia, Aspidiophagus citrinus, Archenamus sp., Azotus sp., Prospaltalis fasciata, Prospaltella perniciosi.
Predatörler: Chilocorus bipustulatus, Exochomus quadripustulatus, Hemisarcoptes coccophagus.
Bu faydalı türler, zararlının popülasyonunu doğal yolla baskı altına alabilir.
San Jose Kabuklu Biti ile Mücadele Yöntemleri
Kültürel Önlemler
- Bahçe bakımı; toprak işleme, sulama, gübreleme ve budama tekniklerine uygun yapılmalıdır.
- Bulaşık ağaçlar kısa budamaya tabi tutulmalı, budama artıkları yakılarak imha edilmelidir.
- Bahçe kurulurken temiz fidanlar kullanılmalıdır.
- Bulaşık ağaçlardan aşı gözü veya kalem alınmamalıdır.
- Zararlı bulaşmış sırıklar, temiz ağaçlarda kullanılmamalıdır.
Bu yöntemler, zararlının yayılmasını büyük ölçüde engeller.
Biyolojik Mücadele
En etkili doğal düşmanlardan biri Prospaltella perniciosi’dir. Laboratuvar ortamında üretilerek, San Jose populasyonunun düşük olduğu alanlara salınabilir.
Biyolojik mücadele adımları:
- Zararlı popülasyonu yoğun olan alanlarda önce kış ilaçlaması yapılarak popülasyon düşürülür.
- Parazitoit salımı nisan-mayıs ve ağustos sonu-eylül dönemlerinde yoğun olarak yapılır.
- Kullanılan diğer tarım ilaçları, parazitoitlere zarar vermeyecek şekilde seçilmelidir.
Kimyasal Mücadele
Kış İlaçlaması
- Ocak, şubat, mart aylarında; gözlerin uyanmasından iki hafta önce, yağışsız ve 5°C üzerindeki günlerde uygulanır.
Erken İlkbahar İlaçlaması
- Yumuşak çekirdekli meyve ağaçlarında gözler uyandıktan pembe tomurcuk dönemine kadar yapılır.
Yaz İlaçlaması
- Ergin dişi bireylerde yavrulamanın başladığı dönemde ve 20 gün sonra olmak üzere iki kez yapılır.
- Ağustos ayından sonra ilaçlama yapılmaz.
İç Linkler
- Zararlılarla mücadele yöntemleri hakkında daha fazla bilgi için Elma İçkurdu yazımıza göz atabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
San Jose kabuklu biti nedir?
Meyve ağaçlarında bitki özsuyunu emerek zarar veren, küçük kabuklu bir böcek türüdür.
Hangi ağaçlarda zarara yol açar?
Armut, ayva, elma, erik, kiraz, şeftali başta olmak üzere birçok meyve, süs ve orman ağacında görülür.
En etkili mücadele yöntemi nedir?
Biyolojik mücadele ve kış ilaçlaması en etkili yöntemlerdir. Erken tespit ve kültürel önlemlerle zararlının yayılması engellenebilir.
İlaçlama zamanı ne zaman olmalı?
Kış ilaçlaması ocak–mart aylarında, erken ilkbahar ilaçlaması pembe tomurcuk döneminde, yaz ilaçlaması ise yavrulama başladığında yapılır.












