Apion (Apion arrogans) – Mercimek Zararlısı

Apion’un Tanımı

Erginleri yeşilimsi mavi parlak renkte olup yaklaşık 2 mm uzunluğundadır. Yumurtaları parlak sarı ve elips şeklindedir, çok küçük oldukları için gözle fark edilmesi zordur. Larvaları bacaksız, parlak sarı renkte ve siyah başlıdır. Genellikle kıvrık halde bulunur ve yavaş hareket eder.

Yaşama Şekli ve Zararları

Apion erginleri kışı toprağın 5-10 cm derinliğinde veya yabancı otlar ile çevredeki bitki artıklarında geçirir. İlkbaharda sıcaklıkların 15 °C üzerine çıkmasıyla birlikte kışlaklardan çıkarak en yakın konukçu bitkiye yönelir.

• Ani sıcaklık düşüşlerinde veya aşırı yağışlarda toprağın 3-5 cm altına girerler.
• Sabah erken saatlerde ve günün serin zamanlarında bitki üzerinde beslenirler.
• Erginler yapraklarda küçük dairesel delikler açar, ancak asıl zararı larvalar verir.

Dişiler yumurtalarını mercimeğin tepe tomurcuğundaki yaprak demetçiklerinin arasına bırakır. Yumurtadan çıkan larvalar tomurcuk içinde beslenerek büyüme noktasını kurutur. Bu durum bitkinin gelişimini yavaşlatır, yan gözler vermek zorunda kalmasına sebep olur ve kapsül oluşumunu azaltır. Şiddetli zarar görmüş tarlalar uzaktan bakıldığında duman renginde görünür, bitkiler bodur kalır ve verim düşer.

Apion’un Zarar Verdiği Bitkiler

• Mercimek
• Bakla
• Fiğ
• Yonca

Mücadele Yöntemleri

Kültürel Önlemler

• Mercimek tarlaları ekim öncesi derin sürülerek ergin popülasyonu azaltılabilir.
• Tarla içinde ve çevresinde zararlının kışlayabileceği bitki artıkları bırakılmamalıdır.
• Ekim nöbeti uygulanarak zararlının popülasyonu kontrol altında tutulabilir.

Kimyasal Mücadele

Kimyasal mücadele kışlamış erginlere karşı yapılmalıdır. Erginler kışlaktan çıkar çıkmaz, yumurtlamadan önce ilaçlama uygulanmalıdır.

• Ergin sürveyi: 10-15 dekar arazide en az 16 çember, 50 dekar üzerindeki arazilerde 20 çemberde ergin aranmalıdır. Metrekarede 3-5 ergin bulunduğunda ilaçlama gerekir.
• Larva sürveyi: Bitki başına ortalama 3 veya daha fazla larvalı tomurcuk bulunursa ya da tepe tomurcuklarında %10’un üzerinde bulaşma tespit edilirse ilaçlama yapılmalıdır. Küçük arazilerde (10-15 dekar) 75, büyük arazilerde (50 dekar üzeri) 100 bitki kontrol edilmelidir.

İlk ilaçlamadan 15-20 gün sonra kontroller tekrar yapılmalı; ergin veya larva yoğunluğu devam ediyorsa ikinci ilaçlama uygulanmalıdır. Aynı tarlada Sitona zararlısı da yoğun bulunuyorsa, her iki zararlıyı etkileyen bir ilaç seçilmelidir.

Daha doğal yöntemler için Doğal Haşere Mücadelesi yazısını da inceleyebilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Apion en çok hangi bitkilere zarar verir?
En çok mercimeğe zarar verir ancak bakla, fiğ ve yonca üzerinde de zararlı olabilir.

Apion’un en büyük zararı nedir?
Larvaları tepe tomurcuğunu kurutarak bitkinin büyümesini engeller ve kapsül verimini düşürür.

Kimyasal mücadele için en uygun zaman nedir?
Erginlerin kışlaktan çıkarak yumurtlamaya başlamadan önceki dönem en uygun zamandır.

Kültürel önlemlerle Apion’dan korunmak mümkün mü?
Evet. Derin sürüm, ekim nöbeti ve bitki artıklarının temizlenmesi popülasyonu önemli ölçüde azaltır.

Sonuç

Apion (Apion arrogans), mercimek ve diğer baklagillerde ciddi zarara yol açan bir böcektir. Hem kültürel önlemler hem de doğru zamanda yapılan kimyasal mücadele ile bu zararlının etkisi azaltılabilir. Tarım alanlarında düzenli kontroller yapılması, ürün kayıplarını en aza indirmenin en etkili yoludur.