Kaba Tüylü Fiğ Nedir Vicia narbonensis Özellikleri ve Yetiştiricilik Rehberi

Kaba tüylü fiğ bilimsel adıyla Vicia narbonensis serin ve nemli bölgelerde güçlü bir gelişim gösteren önemli yem bitkileri arasında yer alır. Tek veya bazı durumlarda iki yıllık bir fiğ türü olan kaba tüylü fiğ özellikle kışa ve kurağa dayanıklılığıyla öne çıkar. Hem kuru ot hem silo yemi üretiminde kullanılması çiftçiler için önemli bir avantaj sağlar. Ayrıca kaliteli yapısı ve yüksek besleme değerleri sayesinde hayvanlar tarafından severek tüketilir. Bu yazıda kaba tüylü fiğin bitkisel özellikleri, toprak ve iklim istekleri, yetiştirilmesi, kullanım alanları ve hasat yöntemlerini detaylı bir şekilde ele alıyoruz.

Bir Diğer Konumuz: Japon Bromu (Bromus japonicus) Nedir Kılçıksız Bromun Özellikleri ve Yetiştiriciliği

Kaba Tüylü Fiğin Bitkisel Özellikleri

Kaba tüylü fiğ oldukça derinlere inebilen güçlü bir kök sistemine sahiptir. Dallanma oranı yüksek olduğu için toprağı iyi kavrar ve bitkinin kuraklığa dayanmasına katkı sağlar. Gövdesi ince ve narindir. Bitki boyu uygun koşullarda 100 ile 120 cm yüksekliğe ulaşabilir. Gövdenin ince yapısından dolayı bitki kolaylıkla yatabilir. Bu nedenle özellikle ot üretiminde tahıllarla karışık ekim yapılması önerilir.

Yaprakları karşılıklı diziliş sergiler ve bileşik yapıdadır. Bir yaprak üzerinde 4 ile 10 çift yaprakçık bulunur. Yaprak ekseni sülük adı verilen bir uçla sonlanır. Kulakçıklar mızrak biçimindedir ve kenarları hafif dişlidir. Bitkinin yaprak, gövde ve diğer organlarının tamamı ince tüylerle kaplıdır. Ancak bazı çeşitlerinde tüysüz form da görülebilir.

Çiçek yapısı salkım şeklindedir ve çiçekler yaprak koltuklarında bulunur. Salkım ekseni oldukça uzundur ve üzerinde 10 ile 30 arasında mor renkli çiçek yer alır. Bu çiçekler kısa sapçıklarla eksenin bir tarafına tutunmuştur. Meyveleri 2 ile 3 cm uzunluğunda, düz fasulye görünümündedir. Olgunlaştıklarında çatlayarak tohumlarını döker. Her meyvede 2 ile 8 arasında tohum bulunur.

Kaba Tüylü Fiğin İklim İstekleri

Vicia narbonensis esas olarak serin ve nemli bölgelerin bitkisidir. Kışa karşı oldukça dayanıklı olduğundan düşük sıcaklıklarda gelişimine devam eder. Kuraklığa dayanıklılığı yüksek olsa da aşırı kuru iklimlerde verimi düşebilir. Kıraç bölgelerde yetiştirildiğinde çoğu zaman beklenen verim alınamaz.

Bitki özellikle ilkbahar yağışlarının yeterli olduğu bölgelerde güçlü gelişim gösterir. Yaz döneminin fazla sıcak olmadığı alanlarda ot verimi artar. Kurak dönemlerde dayanıklılık gösterse de optimum verim için nemli çevre şartlarına ihtiyaç duyar.

Kaba Tüylü Fiğin Toprak İstekleri

Kaba tüylü fiğ kumlu topraklarda en iyi gelişimi gösterir. Fazla ağır killi topraklar bitkinin kök gelişimini zorlayabilir. Drenajı iyi, organik maddece zengin ve orta derecede nemli topraklarda güçlü bir kök yapısı oluşturur.

Toprak pH seviyesi nötr ve hafif alkali aralıkta olduğunda verim oldukça yüksektir. Fazla tuzlu veya su tutma kapasitesi yüksek topraklarda gelişim yavaşlayabilir. Bu nedenle ekim yapılacak alanın toprak yapısının uygunluğu verimi doğrudan belirler.

Kaba Tüylü Fiğin Yetiştirilmesi

Ekim Hazırlığı

Ekim öncesi toprak uygun şekilde sürülmeli ve yabancı otlardan arındırılmalıdır. Tohum yatağı hafif bastırılmış, ufalanmış ve homojen bir yapıda olmalıdır. Tahıllarla karışık ekim yapılacaksa ekim sıklığı ayarlanarak verim artırılabilir.

Ekim Zamanı

Kaba tüylü fiğ serin iklim bitkisi olduğundan genellikle sonbaharda ekilir. Kışa dayanıklı yapısı sayesinde soğuk dönemi rahatlıkla geçirir. İlkbahar ekimi de mümkündür ancak bazı bölgelerde verim düşebilir.

Ekim Şekli

Tohumlar genellikle mibzerle sıraya ekilir. Karışık ekim yapılacaksa buğday, arpa veya yulaf ile birlikte ekim oldukça başarılı sonuç verir. Ekim derinliği 3 ile 5 cm arasında olmalıdır.

Bakımı

Kaba tüylü fiğ fazla bakım istemeyen bir bitkidir. Kök yapısı sayesinde topraktaki nemi iyi değerlendirir. Buna rağmen büyüme döneminde yeterli yağış olmazsa sulama yapılması verimi artırır. Azot ve fosfor içeren gübreler bitkinin gelişimine katkı sağlar. Yabancı ot mücadelesi özellikle genç dönemlerde önemlidir.

Kaba Tüylü Fiğin Kullanım Alanları

Kaba tüylü fiğ hem hayvan otlatmasında hem kuru ot üretiminde hem de silo yemi hazırlanmasında tercih edilir. Otu lezzetli olduğu için hayvanlar tarafından kolayca tüketilir. Besin değeri yüksek olduğundan besi ve süt hayvancılığında yaygın olarak kullanılır. Kaba fiğin otunun fazla kabalaşmaması büyük bir avantajdır. Baklagil yapısı sayesinde toprağa azot bağlar ve toprağı zenginleştirir. Bu nedenle tarımda sürdürülebilirlik açısından değerli bir bitkidir.

Hasat Zamanı ve Tohum Yapısı

Ot üretiminde hasat çiçeklenme döneminin başlangıcında yapılmalıdır. Bu dönemde bitkinin besin değeri en yüksek seviyededir. Kaba tüylü fiğ kolayca yatabildiği için tahıllarla karışık ekimde biçim işlemi daha kolay olur.

Tohum elde etmek için hasat, meyvelerin olgunlaşıp çatlamaya başladığı dönemde yapılmalıdır. Meyveler fasulye şeklinde olup olgunlaştığında çatlayarak tohumlarını döker. Bu nedenle hasat geciktirilmemelidir.

Sık Sorulan Sorular

Kaba tüylü fiğ hangi iklimde daha verimli olur

Serin ve nemli bölgelerde en yüksek verimi verir. Kıraç ve aşırı kurak alanlarda verim düşer.

Kaba tüylü fiğ hayvanlar için iyi bir yem midir

Evet besin değeri oldukça yüksektir ve lezzetli yapısı nedeniyle hayvanlar tarafından kolayca tüketilir.

Bu fiğ türü tahıllarla karışık ekilebilir mi

Evet ince gövdeli olduğu için kolay yattığından tahıllarla karışık ekim önerilir.

Kaba tüylü fiğ hangi topraklarda yetişir

Kumlu drenajı iyi organik maddesi dengeli topraklarda en iyi gelişimi gösterir.