Köşeli Yaprak Leke Hastalığı (Pseudomonas syringae pv. lachrymans) ve Mücadele Yöntemleri

Köşeli Yaprak Leke Hastalığı Belirtileri

Köşeli yaprak leke hastalığı genellikle bulaşık tohumlarla ya da toprakta kalan hastalıklı bitki artıklarıyla ortaya çıkar. Ayrıca sulama suyunun da hastalığın yayılmasında önemli bir rolü vardır.

Yapraklarda Belirtiler

• Çenek yapraklarda şeffaf ve düzensiz yağ lekeleri oluşur.
• Gerçek yapraklarda damarlarla sınırlanmış köşeli lekeler görülür. Bu lekeler zamanla kuruyarak yaprakta delikler oluşturur.
• Yaprakların alt yüzeyinde özellikle sabah saatlerinde bakteriyel akıntı fark edilir. Bu durum nedeniyle hastalık halk arasında gözyaşı hastalığı olarak da bilinir.

Meyvelerde Belirtiler

• Meyvelerde küçük, yuvarlak ve hafif çökük sarı lekeler meydana gelir.
• Zamanla bu lekeler çürümeye dönüşerek meyvenin pazar değerini tamamen kaybetmesine sebep olur.

Bu belirtiler, üretimde hem verim kaybına hem de ticari değer düşüklüğüne yol açar.

Hıyar Köşeli Yaprak Lekesi Hangi Bitkilerde Görülür?

Köşeli yaprak leke hastalığı, en çok hıyar bitkisinde görülmektedir. Ancak hastalık sadece hıyarla sınırlı değildir. Kabak, kavun, karpuz ve diğer kabakgillerde de hastalığa rastlanabilir. Bu nedenle kabakgiller üretiminde büyük bir tehdit unsuru olarak değerlendirilir.

Köşeli Yaprak Leke Hastalığı Mücadele Yöntemleri

Köşeli yaprak leke hastalığının kontrol altına alınması için hem kültürel hem de kimyasal yöntemler kullanılmaktadır.

Kültürel Önlemler

• Temiz ve sağlıklı tohum kullanılmalıdır. Bulaşık tohumlarla yapılan ekim hastalığın en önemli kaynağıdır.
• Seralarda veya tarlalarda kalan hastalıklı bitki artıkları imha edilmelidir. Böylece bakterinin sonraki sezona taşınması önlenir.
• Hastalığın görüldüğü alanlarda en az 2 yıl ekim nöbeti uygulanmalı, aynı alanda üst üste kabakgil ekimi yapılmamalıdır.
• Sulama yöntemlerine dikkat edilmeli, özellikle yağmurlama sulamadan kaçınılmalıdır. Çünkü yaprak yüzeyinde uzun süre kalan su bakterinin yayılmasını hızlandırır.

Kimyasal Mücadele

• Yeşil aksam ilaçlamaları hastalık ortaya çıkmadan veya çok az sayıda bitkide leke görüldüğünde koruyucu amaçla yapılmalıdır.
• İlaçlama sırasında yaprakların hem üst hem de alt yüzeylerinin kaplanmasına özen gösterilmelidir.
• İlaçlamalar genellikle 10 gün arayla en az 3 uygulama şeklinde yapılır.
• Ruhsatlı bakırlı preparatlar veya bakteri hastalıklarına karşı önerilen bitki koruma ürünleri kullanılabilir.

Kimyasal mücadelede üreticilerin Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından ruhsatlandırılmış ilaçları tercih etmesi büyük önem taşır.

Köşeli Yaprak Leke Hastalığının Yayılma Şekilleri

Hastalığın en önemli yayılma kaynağı bulaşık tohumlardır. Tohumların üzerinde bulunan bakteriler ekimden sonra bitkiye geçerek gelişimini başlatır. Bunun dışında:

• Sulama suları,
• Rüzgar ve yağmur sıçramaları,
• İnsan eliyle yapılan bakım işlemleri de hastalığın yayılmasında etkilidir.

Bu nedenle tohum sağlığı, sulama hijyeni ve tarımsal hijyen oldukça önemlidir.

Köşeli Yaprak Leke Hastalığını Önlemede Dikkat Edilmesi Gerekenler

• Her sezon ekimden önce sertifikalı ve sağlıklı tohum kullanılmalıdır.
• Hastalığın görüldüğü seralarda ekim nöbeti uygulanarak aynı ürün birkaç yıl üst üste ekilmemelidir.
• Bitkiler düzenli olarak kontrol edilmeli, ilk belirtiler görüldüğünde hemen müdahale edilmelidir.
• Fazla nem ve yaprak yüzeyinde su birikmesini önlemek için seralarda havalandırmaya önem verilmelidir.

Köşeli Yaprak Leke Hastalığı ve Diğer Bakteriyel Hastalıklar

Hıyar ve kabakgillerde yalnızca köşeli yaprak lekesi değil, aynı zamanda bakteriyel benek (Pseudomonas syringae pv. tomato) ve bakteriyel leke (Xanthomonas campestris pv. vesicatoria) gibi hastalıklar da görülmektedir.

Daha fazla bilgi için bakteriyel benek hastalığı ve bakteriyel leke hastalığı yazılarımızı okuyabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Köşeli yaprak leke hastalığı neden gözyaşı hastalığı olarak bilinir?

Çünkü sabah saatlerinde yaprakların alt yüzeyinde bakteriyel akıntı damlacıkları oluşur. Bu görünüm gözyaşını andırdığı için bu isim verilmiştir.

Bu hastalık sadece hıyarda mı görülür?

Hayır, hıyar dışında kabak, kavun, karpuz ve diğer kabakgillerde de hastalık belirtileri görülebilir.

Kimyasal mücadele tek başına yeterli olur mu?

Hayır. Hastalıkla mücadelede en etkili yöntem kültürel ve kimyasal önlemleri birlikte uygulamaktır.

Ekim nöbeti neden önemlidir?

Çünkü aynı alanda sürekli kabakgil yetiştirilmesi, toprakta bakterinin uzun süre canlı kalmasına yol açar. Ekim nöbetiyle bakteri popülasyonu azaltılır.

Sonuç olarak, köşeli yaprak leke hastalığı özellikle hıyar ve kabakgil üreticileri için ciddi bir tehdittir. Ancak temiz tohum kullanımı, ekim nöbeti, bitki artıklarıyla mücadele ve doğru zamanda yapılan ilaçlamalarla hastalığın etkisi büyük ölçüde azaltılabilir. Üreticilerin düzenli kontroller yapması ve ilk belirtilerde hemen müdahale etmesi büyük önem taşır.